Wiper-aanvallen vormen een specifieke cyberdreiging waarvan het doel niet afpersing is, maar onomkeerbare vernietiging. In tegenstelling tot ransomware kan wiper-malware systemen binnen enkele minuten of uren volledig onbruikbaar maken, zonder enige mogelijkheid tot onderhandelen of decoderen.
Deze realiteit legt een extreme druk op de snelheid van detectie, besluitvorming en paraatheid van organisaties. Zodra een wiper-aanval volledig is uitgevoerd, hangt herstel uitsluitend af van de beschikbaarheid van onbeschadigde en niet-gecompromitteerde back-ups.
Belangrijkste responsfasen
Het CCB-handboek beschrijft een gestructureerde aanpak voor respons, met een sterke focus op paraatheid en snelle actie.
- Detectie en eerste respons vormen de eerste cruciale stap. Vroegtijdige detectie vereist continue monitoring en waarschuwingsmechanismen om afwijkend gedrag te identificeren voordat gegevensvernietiging zich verder kan verspreiden.
- Beperking en bescherming van kritieke activa zijn vervolgens gericht op het stoppen van verdere verspreiding van de aanval. In deze fase heeft de bescherming van de back-upinfrastructuur absolute prioriteit, waaronder het isoleren van de getroffen omgeving.
- Coördinatie en crisisbeheer steunen op duidelijke commandostructuren, vastgelegde beslissingsbevoegdheden en communicatie via meerdere kanalen. Incidentresponsteams, IT-operaties, management en externe belanghebbenden moeten hierbij nauw op elkaar afgestemd zijn.
- Herstel en restauratie volgen zodra de aanval onder controle is. Deze fase richt zich op het herstellen van systemen vanuit betrouwbare back-ups en het opnieuw beschikbaar maken van essentiële diensten.
- Verbetering na het incident sluit de respons af. Na herstel voeren organisaties diepgaande evaluaties uit, actualiseren zij hun procedures en integreren zij de geleerde lessen in toekomstige voorbereidingen.
Belangrijkste prioriteiten
Het draaiboek wijst op meerdere kritieke succesfactoren, waaronder snelheid tussen detectie en inperking, onmiddellijke isolatie en bescherming van back-ups, regelmatige oefeningen met geteste procedures, effectieve interne en externe coördinatie en continue verbetering op basis van echte incidenten.